To pytanie słyszę regularnie — zarówno od uczestników mojego kursu fotografii, jak i od klientek przed sesjami. „Jest pan trenerem fotografii czy coachem?" — i odpowiedź brzmi: jednym i drugim, ale w bardzo konkretnej proporcji.
Trener fotografii — wiedza techniczna
Klasyczny trener fotografii skupia się na warsztacie technicznym: ekspozycji, głębi ostrości, kompozycji, obsłudze sprzętu. To wiedza absolutnie niezbędna — bez niej żadne zdjęcie nie powstanie poprawnie technicznie. Problem w tym, że sama technika nie wystarcza, gdy przed obiektywem stoi żywy człowiek, a nie martwa natura.
Widziałem dziesiątki fotografów, którzy znali parametry aparatu na pamięć, a mimo to ich zdjęcia portretowe wyglądały sztywno, nienaturalnie. Brakowało im czegoś, czego nie da się nauczyć z instrukcji obsługi.
Foto coach — praca z człowiekiem, nie tylko ze sprzętem
Foto coaching to połączenie kompetencji fotograficznych z umiejętnościami coachingowymi — głównie w obszarze komunikacji, budowania zaufania i pracy z emocjami. Jako certyfikowany foto coach (akredytacja fotocoaching.eu) uczę nie tylko jak ustawić światło, ale też jak rozmawiać z modelem, zanim w ogóle podniesiesz aparat.
Najlepsze zdjęcie portretowe powstaje nie wtedy, gdy fotograf zna technikę najlepiej, ale wtedy, gdy osoba przed obiektywem czuje się bezpiecznie. Leszek Kodan, fotograf i foto coach
W praktyce oznacza to konkretne umiejętności, których uczę na kursie:
- Czytanie mowy ciała — rozpoznawanie, kiedy model jest spięty, i wiedza, jak go rozluźnić bez przerywania sesji
- Język instrukcji — różnica między „rozluźnij się" (bezużyteczne) a konkretną wskazówką typu „opuść lekko ramiona i wypuść powietrze" (działa)
- Budowanie tempa sesji — wiedza, kiedy przyspieszyć, a kiedy zwolnić, żeby model nie poczuł presji
- Praca z ciszą — czasem najlepsze ujęcia powstają, gdy fotograf przestaje mówić, a model po prostu jest
Dlaczego ta różnica ma znaczenie w fotografii kobiecej i akcie
W fotografii portretowej, a zwłaszcza w sesjach buduarowych czy portretach intymnych, różnica między trenerem a foto coachem staje się kluczowa. Tutaj zdjęcie techniczne poprawne, ale wykonane bez zaufania między fotografem a modelem, po prostu „nie działa" — widać to w oczach, w napięciu ramion, w sztuczności pozy.
Dlatego na moim kursie fotografii kobiecej i aktu blok poświęcony komunikacji z modelem jest tak samo ważny jak blok techniczny o świetle. Uczestnicy często mówią mi, że to właśnie ta część kursu zmienia najwięcej w ich dalszej pracy — bardziej niż jakikolwiek schemat oświetleniowy.
Foto coaching to nie tylko dla fotografów
Warto podkreślić jedną rzecz: elementy foto coachingu stosuję też pracując bezpośrednio z klientkami przed ich własnymi sesjami — nie tylko z uczestnikami kursu. Rozmowa przed sesją, którą prowadzę z każdą klientką, to w praktyce krótka sesja coachingowa: pomagam jej zidentyfikować, czego się boi, i pokazuję, że te obawy są normalne i mijają w pierwszych minutach sesji.
Więcej o tym, jak wygląda to przygotowanie, piszę w artykule „Jak przygotować się do pierwszej sesji aktu artystycznego".
Najczęstsze pytania
Czy foto coaching jest tylko dla zawodowych fotografów?
Nie. Foto coaching pomaga zarówno fotografom rozwijającym warsztat pracy z modelem, jak i osobom fotografowanym, które chcą poczuć się pewniej przed obiektywem.
Czym jest akredytacja fotocoaching.eu?
To certyfikacja potwierdzająca, że dany trener łączy kompetencje techniczne fotografii z umiejętnościami pracy nad pewnością siebie i komunikacją z modelem. Więcej informacji na fotocoaching.eu.